شماره 54/پنجشنبه 30 میزان 1388/22 اکتوبر 2009

فاخته

معاش من، معاش من کجایی

ز هجرانت هلاکم تو نیایی

کجایی قرض من از سر پریده

گریبانم ز سر تا پا دریده

بگیرد راه من هر لحظه قرضدار

بخواهد قرض خود هر روز صد بار

خورد نیم معاش چون قند و چون «شات»

که خوراکش پلو باشد نه «ماشات»

مرا گوید ز تخصیص و بودیجه

معطل شو معطل بی نتیجه

وزیرا میخورن مرغ و مربا

زنان قاق حلق ماست بالا

ز ششماه شد نیامد معاشکی ما

همی گویند بودیجه هست در راه

نه ما دزد و نه یاغی و تتاریم

غریب و زاده گان این دیاریم

چرا از کمک های کل دنیا

نباشد حبه و دینار بر ما

مرا روزی که مأمور آفریدن

شکم سیری ز ما دور آفریدن

الهی خانه غدار ویران

که از جورش بود کشور به گریان

شماره 52 دوشنبه 6 میزان 1386 /28 سپتامبر 2009

شماره 52 دوشنبه 6 میزان 1386 /28 سپتامبر 2009

بابک سیاووش

ابو عبدالله رودکی از جمله شاعران زبده و نامور زبان پارسی است. ابو عبدالله رودکی در شهر پنجکنت تاجکستان در اوسط قرن سوم هجری چشم به جهان گشود. بعضی روایات وجود دارند که رودکی از کودکی نا بینا بوده است اما بنابر بر بعضی روایات دیگر او بعد ها کور شده، رودکی را از نخستین شاعران زبان پارسی میدانند و آن به این لحاظ که تا پیش از رودکی کسی دیوان شعر نداشته است و او استاد شاعران قرن چهارم هجری قمری است، همچنان او را نخستین شاعر بزرگ پارسی گوی و پدر شعر پارسی نیز می گویند. اوج اشعار رودکی در دربار امیر نصر سامانی بوده است که گویند در آن دربار رودکی در حدود یک صد هزار بیت شعر سروده است، رودکی در بسیاری موارد از اولین ها در ادبیات پارسی شناخته می شود، شمس قیس رازی در کتاب المعجم فی معاییر اشعار عجم خود، رودکی را آفریننده دو بیتی دانسته و آغاز شاعری رودکی را از آنجا میداند که وی صدای شادی کودکی که در حال بازی کردن بود را می شنود.
همچنان دولتشاه سمرقندی در تذکره معروف خود آن کودک را پسر یعقوب لیث سر سلسله صفاریان می داند و شاعر با شنیدن آهنگ این کلام تحت تأثیر قرار گرفته، به خانه می رود و به همان وزن به شاعری می پردازد. از آنجاییکه اشعارش در دو بیت بودند به دو بیتی یا رباعی معروف می شود همچنان چیرگی و توانائی رودکی در شعر و موسیقی به حدی بوده که نیروی افسونگری شعر و نوازندگی او در ابو نصر سامانی چنان تأثیر گذاشت که وی پس از شنیدن شعر «بوی جوی مولیان» بدون کفش هرات را به مقصد بخارا ترک کرد که این داستان در کتاب چهار مقاله نظامی عروضی آمده است. از مهم ترین آثار رودکی کلیله و دمنۀ منظوم، سندباد نامه و غیره آثار ارزشمند پارسی را میتوان نام برد.
در تاجکستان در نوروز از رودکی یاد میشود و در پای مجسمه رودکی در شهر دوشنبه گل گذاشته می شود و محفل مشاعره اشعارش برگزار می گردد، همچنان در ماه «می» سال (2002) به ابتکار امام علی رحمان رئیس جمهور تاجکستان پارلمان کشور تاجکستان روز 22 «سپتمبر» را روز رودکی اعلام کرده است.
رودکی در اواخر عمر به زادگاه خود «بنجرود» بازگشت و در همانجا به سال (329) هجری (941) میلادی درگذشت.
دانشمندان تاجک تجلیل امسال روز رودکی را در تاجکستان بدون سر و صدا و خاکسارانه تلقی کرده و گفتند که در این روز باید کنفرانس علمی رودکی شناسی، قرائت اشعار آدم الشعرای شعر فارسی در مدارس و دانشگاهها و محافل مشاعره میان ادبا برگزار می شد.
به گزارش بی بی سی: روز رودکی در شهر دوشنبه با برگزاری کنفرانس علمی در کتابخانه ملی تاجکستان آغاز شد که در این همایش مسوولان و کارمندان کتابخانه و چند نفر دانشجو شرکت داشتند.
مردم تاجکستان و کشور های آسیای میانه آثار ابو عبدالله رودکی سمرقندی را نه با خط اصلی بل با خط سریلیک مطالعه می کنند، زیرا به دلیل تغییر الفبا در تاجکستان در زمان حکومت کمونیستی در دهه های 20 و 30 قرن گذشته، اکثر مردم از مطالعه آثار بنیان گذار ادبیات کلاسیک فارسی محروم مانده اند، اگر چه اکثر آثار رودکی در زمان حکومت شوروی در تاجکستان به خط سریلیک برگردان و بارها منتشر شده است لیکن پس از کسب استقلال نشر آثار او ظاهراً بنابر مشکلات اقتصادی کاهش یافته است.–
بوی جوی مولیان آید همی
یاد یار مهربان آید همی
ریگ آموی و درشتی های او
زیر پایم پرنیان آید همی
آب جیحون از نشاط رویِ دوست
خِنگ ما را تامیان آید همی
اَسب ما را ز آرزوی روی او
زیر ران جولان کنان آید همی
از که جویم وصل او کز هر سوی
می نفیر عاشقان آید همی
ای بخارا شاد باش و دیر زی
میرزی تو شادمان آید همی
میر ماه است و بخارا آسمان
ماه سوی آسمان آید همی
میر سرو است و بخارا بوستان
سرو سوی بوستان آید همی
آفرین و مدح سود آید همی
گر به گنج اندر زیان آید همی

شماره 51/یکشنبه 22 سنبله 1388 خورشیدی مطابق 23 رمضان المبارک 1430 قمری/13 سپتمبر 2009

اون دور دورا
زیر اون ستاره ها
اونجا که مردمش تُرکند
یه شهری هست، که بهش می گن سمرقند

ابریشم سفید رنگ
طلاهای خوش آب و رنگ
حریر های سرخ و قشنگ
همه اش مالِ سمرقند

مروارید و فیروزه
میوۀ خوب و تازه
هم شکر و کله قند
همه اش مالِ سمرقند

با قصر ها و مسجد ها
با پری ها و ساحره ها
اون دلبر ظفرمند
اسمش بود سمرقند

این شعر را در اواخر زمان جنگ با عنوان «لالایی برای دوستم» که تازه نخستین فرزندش به دنیا آمده بود، نوشتم. بی شک نمی دانستم که پنجاه سال بعد زمانی که در سپتمبر 1994 آنرا در سمرقند از سر شوخی حین سخنرانی با خود خواندم، ترجمه اش را به زبان های روسی و اوزبکی خواهم شنید.Ÿ
                                                                                  انماری شیمل

شماره 50/دوشنبه 26 اسد 1388/17 اگست 2009

شماره 49/سه شنبه 30 سرطان 1388/21 جولای 2009

شاعر: ویلیام کالن برایانت
مترجم: دکتر حسن جوادی
بدین ترتیب کسانی که به دولت رسیده اند
دوستان خود را در سیه بختی فراموش می کنند.
من نیز از آنها پیروی کردم- ولی متأسفم
که شیوه های غرور را تقلید کرده ام
***
شاعر: والت ویتمن
مترجم: دکتر حسن جوادی
شاهین خالدار از کنار من می گذرد و مرا متهم می سازد، او از وراجی و بیهوده گردی من شاکی است.

من نیز به هیچ وجه رام نشده، من نیز غیر قابل توجیهم،
فریاد وحشیانه ام بر بامهای جهان در طنین است.

آخرین کف دریای روز خود را برایم نگه می دارد
و سایۀ مرا پس از سایۀ دیگران و بدرستی سایه های دیگر بر روی دشتهای سایه دار جهان می اندازد،
و مرا فریفتۀ بخارات و تیرگی شب می کند.

چون باد می روم و موهای سفید خود را بر آفتاب گریز پا می افشانم،
و بدن خود را در موجها می گسترم و در میان شکافهای دریا شناور می شوم.

من خود را به خاک می سپارم تا با علفی که دوست دارم سر از خاک در آورم،
اگر مرا دو باره بخواهی زیر کفش خود جستجویم کن.

تو نخواهی دانست من کییم و چه می گویم،
با اینهمه من برای تو تندرستی خواهم بود،
و در خون تو رسوخ خواهم کرد و اجزاء آن خواهم بود.

اگر مرا به دست نیاوردی دلسرد مباش،
اگر مرا جایی نیافتی در جایی دیگر جستجو کن،
من در جایی به انتظار تو متوقف خواهم ماند.

شماره 47/پنجشنبه 28 جوزا 1388/18 جون 2009

محققان به این باور اند که اشعار حافظ شیرازی از راه نیشاپور و هرات و از راه دریا تا اقصای هندوستان رسیده است.
میر سید علی همدانی ملقب به امیر کبیر که اسلام و زبان فارسی دری در کشمیر و دامنه های همالیا به همت او و شاگردانش رواج یافته به قصد زیارت حافظ به شیراز رفته و با او دیدار نموده و حتی رساله یی در شرح بعضی غزلیات و اصطلاحات عارفانه آن به رشته تحریر آورده که ظاهراً قدیمترین شرح بر شعر حافظ میباشد. درآن سالها کشتی های بازرگانی مرتبا از خلیج فارس و بندر هرموز به دکن و ساحل مالابار و جنوب هند میرفت، همین کشتی ها در زمره سایر کالاها احتمالاً غزل حافظ را نیز به دربار و مراکز علمی هند میرساندند. مؤرخین مینویسند که در عصر حافظ پادشاه دکن محمود شاه بهمنی پسر علأالدین کانگو بود که شعرای عرب و عجم را درحسن آباد گلیرگه مورد انعام و احسان قرار میداد و صله های گران به ایشان اهدا میکرد. خواجه، شیراز که صیت ادب پروری محمود را شنیده بود به فکر سفر به دکن افتاد. محمد قاسم رشته در باره رابطه حافظ با دربار محمود شاهی مینویسد:
«چون آوازه سخاوت و هنر پروری و قدر شناسی آن شاه فرخنده بخت عالمگیر گشت خواجه حافظ شیرازی علیه الرحمه نیز راغب سفر دکن گردید. لیکن به واسطه بعضی موانع اراده اش از قوه به فعل نمی آمد. این خبر به فیض الله انجو رسیده جزئی زاد و راحله به شیراز فرستاد و پیغام داد که اگر به این حدود تشریف ارزانی فرموده مملکت دکن را به وجود فیض بخش خویش رشک فردوس برین فرمائید اهالی این دیار شکر قدم میمنت لزوم به جای آورده و قرین حصول مطالب و مقاصد روانه شیراز خواهند گردانید. خواجه از توجه و مهربانی میر فیض الله انجو بیش از پیش خواهان سفر هندوستان شده آنچه او فرستاده بود برخی را صرف خواهر زاده های خود و زنان بی شوهر نمود و بعضی را ادای قروض کرده و سامان راه نمود و از شیراز بر آمد. اما وقتی به لار رسید آنچه داشت به یکی از آشنایان غارت زده پیشکش کرد و تهی دست گردید. خواجه زین العابدین همدانی و خواجه محمد کازرونی که از تجار معتبر بودند و داعیه هندوستان داشتند متعهد خرج راه خواجه شده به هرموز آوردند و در بعضی امور کوتاهی کرده وی را از خود رنجانیدند. با وجود این حال خواجه به اتفاق ایشان در کشتی محمود شاهی که از دکن آمده بود سوار شد. قضارا هنوز کشتی روانه نشده بود که باد مخالف وزیده دریا به شورش در آمد. خواجه به یکباره از آن سفر متنفر شده به یاران گفت که بعضی از دوستان را که در هرموز می باشند وداع نکرده ام. ایشانرا دیده در ساعت بر می گردم. بدین بهانه چون از کشتی بیرون رفت این غزل گفته مصحوب یکی از آشنایان نزد میر فیض الله انجو فرستاد و خود به شیراز رفت:
دمی با غم به سر بردن جهان یکسر نمی ارزد
به می بفروش دلق ما کزین بهتر نمی ارزد
بکوی می فروشانش به جامی بر نمی گیرند
زهی سجاده تقوی که یک ساغر نمی ارزد
رقیبم سرزنشها کرد کز این خاک در بگذر
چه افتاد این سر ما را که خاک در نمی ارزد
بسی آسان نمود اول غم دریا به بوی زر
غلط کردم که یک موجش به صد من زر نمی ارزد
شکوه تاج سلطانی که بیم جان در آن درج است
کلاه دلکش است اما به درد سر نمی ارزد
بشو این نقش دلتنگی که در بازار یکرنگی
ملمعهای گوناگون می احمر نمی ارزد
چو حافظ در قناعت کوش و از دنیای دون بگذر
که یک جو منت دونان جهان یکسر نمی ارزد
چون این غزل به میر فیض الله انجو رسید روزی تقریبی کرده در مجلس سلطان محمود شاه، قصه خواجه را از آمدن هرموز و برگشتن و غزل فرستادن به تفصیل باز گفت. سلطان محمود شاه فرمود چون خواجه به قصد دریافت مجلس ما قدم در راه نهاده بود بر ما واجب و فرض است که او را از فیض خود محروم نسازیم، پس ملا محمد قاسم مشهدی را که از فضلای آن دولتخانه بود هزار تنگه طلا [دو هزار و پنجصد مثقال] تحویل نمود تا انواع امتعه هند خرید کرده برای خواجه به شیراز برد».
به نوشته محمد حسین مشایخ فریدنی، محمد گلندام در مقدمه دیوان حافظ و غلامعلی آزاد بلگرامی در خزانه عامره و شبلی نعمانی در شعرالعجم و ادوارد براون در تاریخ ادبی ایران و صدیق حسن خان در شمع انجمن و نویسنده مقاله دایره المعارف اسلام و جمعی دیگر، این خبر را به تفصیل و اختصار به همین صورت نقل کرده اند ولی بعضی محققان معاصر در صحت آن تردیدکرده و سلطان محمود بهمنی را نشناخته اند که نویسنده فریدنی موجبی برای تردید یا انکار ایشان نمی بیند.
جای دیگر به نوشته مشایخ فریدنی آزاد بلگرامی در خزانه عامره و شبلی در شعرالعجم و بعض مؤرخان و تذکره نویسان معتبر آورده اند که غیاث الدین اعظم شاه سلطان بنگاله [ظاهراً نام بنگاله و بنگال به سبب غزل حافظ در فارسی و بعد انگلیسی مشهور شده است وگرنه بنگالیان کشور خود را بنگلهBangalaو بنگله دش یعنی سزمین بنگله خوانند] مردی ادب دوست و هنر پرور بود و چون صیت فضایل حافظ به گوشش رسید با ارسال نامه و هدایا نسبت به او تقدیم اخلاص نمود. حافظ نیز برای شکر گزاری غزل ذیل را سروده به دربار او فرستاد:
ساقی حدیث سرو و گل و لاله می رود
وین بحث با ثلاثة غساله می رود
می ده که نو عروس چمن حد حسن یافت
کار این زمان ز صنعت دلاله می رود
شکر شکن شوند همه طوطیان هند
زین قند پارسی که به بنگاله می رود
طی مکان ببین و زمان در سلوک شعر
کاین طفل یکشنبه ره یکساله می رود
آن چشم جاودانه عابد فریب بین
کش کاروان سحر ز دنباله می رود
از ره مرو به عشوة دنیا که این عجوز
مکاره می نشیند و محتاله می رود
باد بهار می وزد از گلستان شاه
وز ژاله باده در قدح لاله می رود
حافظ ز شوق مجلس سلطان غیاث دین
غافل مشو که کار تو از ناله می رود
به نوشته مشایخی بعضی معاصران درین روایت نیز تردید نموده نوشته اند، چون سلطان عیاث الدین بنگالی در سال (792 هـ) یعنی سال وفات حافظ به تخت نشسته ممدوح حافظ نتواند بود. ولی به نظر موصوف این اشکال چنین مندفع می شود که وی سالها پیش از نشستن بر تخت پدر در بخشی از بنگال به استقلال سلطنت می کرده و با پدر در حال جنگ بود و سکندر شاه در میدان جنگ با پسر در گذشته است. بنابر این چه مانعی دارد که غیاث الدین در دوران ولیعهدی که خود شاهی برومند بوده با حافظ مکاتبه داشته و حافظ او را مدح گفته باشد.
غزلیات حافظ خواه به وسیله خود او در سال (775 هـ)، یا بعد از او به وسیله محمد گلندام جمع آمده باشد، در حال حیات شاعر در هند معروف بود و چنانکه گذشت مشاهیر عرفای زمان چون میر سید علی همدانی و سید محمد اشرف از هند به دیدار او می رفتند. غزل او در قرن نهم هجری ورد مناجاتیان و زمزمة قوالان و سرود خراباتیان و مطربان و ذکر عارفان و رونق مجلس واعظان هند بود و ساقی نامه او سر مشق همه ساقی نامه سازان هندی و ایرانی گردید. مضامین لطیف و ترکیبات و استعارات دلنشین او نه تنها در فارسی بلکه در سایر زبان های آن خطه متداول گردید. چون با صدای رسا تر از نظام اولیا و امیر خسرو دهلوی دعوت به آشتی بین طوایف و ترک اختلافات دینی و طبقاتی و فرقه ای می کرد، هندو و مسلمان که از جنگهای خانه گی به جان آمده بودند دعوتش را به جان خریدار شدند و کلام و اندیشه اش در اعماق قلب ها جای گرفت. همین حرمت و اعتقاد عمومی و اخلاص امراء و رجال و تودة هندیان به حافظ بود که به نوشته مشایخی پسرش شاه نعمان از شیراز به دکن رفت و همانجا ماند تا وفات یافت. به روایت صاحب تذکرة خزانه عامره قبرش در کنار قلعه اسیر نزدیک شهر برهانپور واقعست.
از نظر محققان شعر فارسی در شبه قاره هند بر چند ستون استوار است که سایر شعرا و مردم هند به دنبال آن روان اند یکی مولانا جلال الدین محمد بلخی، دوم افصح المتکلمین شیخ سعدی شیرازی، سوم امیر خسرو دهلوی چهارم خواجه شمس الدین محمد حافظ و پنجم میرزا عبدالقادر بیدل که با سبک هندی در شعر فارسی دری مشهور است.
یکی از شاگردان مولانا به نام احمد رومی مثنوی معنوی را به هند برده در آنجا رواج داد و شرح منظومی نیز به فارسی بر وزن سبک مثنوی به نام «رقایق الحقایق و دقایق الطرایق» بر آن نوشت. گلستان، بوستان و غزلیات سعدی از زمان حیات این سخنور بزرگ تا امروز در هند به عنوان بهترین سر مشق نثر و نظم و جامع ترین دستور العمل اخلاقی و اجتماعی و رقیق ترین شعر احساسی و عاطفی شناخته میشود. امیر خسرو دهلوی معروف به طوطی هند که حافظ در غزل قند پارسی روی سخن بدو دارد، بزرگترین شاعر پارسی گو از موالید هند است. بیدل که یکی از قله های بلند شعر در شبه قاره میباشد اما غزل حافظ با الفاظ شیرین و معانی عمیق موسیقی، گوش نوازی دیگری برای هندیان دارد.
بعد از وفات حافظ و وصول دیوان کامل او به هند عرفا و فلاسفه مسلمان و هندو اشعارش را از بر میکردند و به اصطلاح حافظ حافظ بودند از جمله این حافظان یکی هم پدر رابندرنات تاگور فیلسوف و شاعر بزرگ هند بود که هر بامداد هنگام نیایش به درگاه خدا غزلی از حافظ را نیز میخواند. از ترجمه ها، شروح و اشعار حافظ که به فارسی، اردو، پنجابی، هندی، بنگالی و انگلیسی در هند به چاپ رسیده به نوشته استاد فریدنی یکصد و بیست عنوان شناسایی شده و نخستین ترجمه منتخبات حافظ به زبان انگلیسی نیز در سال (1771) میلادی به وسیله سر ویلیام جونز مؤسس انجمن آسیای همایونی بنگال در کلکته انتشار یافته و ترجمه دیوان کامل حافظ به انگلیسی در سه جلد به سال (1891) میلادی توسط ویلیز فورس کلارک در کلکته انتشار یافته است. جالب آنست که دیوان حافظ در هند بیش از یکصد و سی بار از سال (1225هـ) به جاپ رسیده در حالیکه در ایران چاپ دیوان حافظ از سال (1257هـ) شروع شده است.

۱

کشتی‌ای که نرسيد

خانه‌ای که ساخته‌نشد

راهی که پيموده‌نشد

نامه‌ای که نرسيد

چشمه‌ای که نجوشيد

درختی که کاشته‌نشد

سيگاری که کشيده‌نشد

قهوه‌ای که نوشيده‌نشد

مرگی که نيامد

زندگی‌ای که آغاز نشد.

در هر کشتی، مسافری قاچاق

در هر خانه،‌ خاطرات از دست‌رفته

در هر راه، کاروانی بر می‌گردد

در هر نامه، جمله‌ای فراموش

در هر ديوار، يوسفی گريان

در هر درخت، سيبی ممنوع

در هر سيگار، سرخ‌پوستی

در هر فنجان قهوه، تلخی

در هر مرگ، فرشته‌ای مست

در هر زندگی، سوگواران منتظر

در ايستگاه مرزی، افسری هست

که تو را خوب می‌شناسد

دستت را تکان بده، يا به او لبخند بزن

بعد آرام عبور کن.

۲

گوش کن، ای نوح،
با بازوهای نحيف
ما
سد تازه‌‌ی بلندی ساخته‌ايم
در برابر سيلاب‌های آينده.
هروقت  کشتی‌ای‌ غرق می‌شود
نجارها کشتی ديگری می‌سازند.

خاطرات آينده
فقط اميد ما را زنده نگه داشتند
از ميان قرون، مويه‌‌های غريق‌ را همه‌جا شنيديم
و اعجازمان اين بود
که هميشه
نجات يافتيم. 

شماره 37/یکشنبه 7 میزان 1387 مطابق 28 سپتامبر 2008

                آنکه میگوید تا باد چنین بادا                      ارغوان

آنکو ز غریبانست در عید پریشانست           در سفره ما نانست تا باد چنین بادا

ای مفلس بیچاره ای آدم بیکاره                این عید به مایانست تا باد چنین بادا

من آدم پولدارم زور آور و قهارم              پولم چه فراوانست تا باد چنین بادا

در سفره رنگینم صد گونه غذا چینم              همسایه به گریانست تاباد چنین بادا

با موتر لوکس من با پنجه و بوکس من          مردم همه ترسانست تا باد چنین بادا

نادار و غریبان را بی پول و شریفان را          تعذیب  ز بزرگانست تا باد چنین بادا

عید آمد و شکرانه آرند به دُر دانه              عیدانه فراوانست تا باد چنین بادا

در سینی و دسترخوان صد گونه غذا ای جان       بینی که به میدانست تا باد چنین بادا

آنکه میگوید مباد چنین بادا

عید آمد و عید آمد قرضدار رسید آمد              قرضانه فراوان شدمباد چنین بادا

عید آمد و عید آمد فرمایش عید آمد              لستش غم مایان شد مباد چنین بادا

عید آمد و عید آمد زآن وقت خرید آمد            بی پول به گریان شد مباد چنین بادا

عید آمد و عید آمد مهمان رشید آمد               میزبان همه حیران شد مباد چنین بادا

شماره36 تاریخ 26 سنبله 1387 – 15 سپتامبر 2008

محمد حاجی حسینی

سحرم دولت بیدار به بالین شد و، کامم همه شیرین شد و، باغِ دلِ من خرّم و رنگین شد و، چون گلشنِ «یاسین» شد و، این مژده به من داد که بر خیز و بخوان سوره «اَلقَدر» که ماه رمضان آمده، ماهی که مناجات و دعای سحرش، لطف و صفای سَحَرش، پاکی و روحانیت و لطفِ فضای سحرش، حالت روحانی افطار و اذان، حال و هوای دگری دارد و، این باغ بهشتی، چه هوایی و صفایی و چه نیکو ثمری دارد و، این چشم و دل و باغ و زبان، در چمن باغِ عبادت گذری دارد و، این جُرعه چه شیرینی و شهد و شکری دارد و، می کوش از این ماهِ عزیز رمضان، بهره کافی بِبَری، دور شوی ز آتشِ جانسوز گناهان، که گناهان، دلِ چون آینه را تیرۀ چون قیر کند، شادی و آرامش معقول تو را در غُل و زنجیر کند، زود تو را پیر کند، خُلق خوش و خصلتِ زیبای تو را خوار و زبون، خشم و غرور تو چنان شیر کند، عاقبت زندگی پُر گُنَه خویش تو را سیر کند، قدر بدان ماه عزیز رمضان را!

دوستان، ماه عزیز رمضان ست، عزیزی که چو جان ست، در این ماه که نازل شده قرآن خدا، آمده این شمسِ فروزانِ الهی که دهد رُشد به عِلم و به صفات و به خلوص و به کمالِ من و تو، نیک شود خُلق و خصال من و تو، ماه شریف رمضان، ماهِ نکو کاری و بیداری و هُشیاری و غمخواری و پرهیز و گذشت است و شود جان و دلت پاک و چنان آینه شفاف، که این ماهِ شریف رمضان، ماهِ مناجات و دعا، ماهِ درخشندگی گوهر جان هاست، مَه دوری و پرهیز از آن زخم زبانهاست، مه توبه ز بد عهدی و بد قولی، و نامردی و، ده رنگی و، دوری ز چاخان هاست، زمانِ خوش پاکیزگی قلب، ز بخل و حسد و کینه و تزویر و ریا هست، توجه به ضعیفان و  مراعات به حال فقرا هست و نگاهی به فلان آدم بی برگ و نوا هست، درین ماه، چه خوبست کسانی که غنی بوده و داده ست خدا ثروتِ سرشار به آنها، زِ رَه بخشش و انصاف، دلی شاد نمایند، و دل غمزده ای را که خراب است ز رنج و غم و از فقر و پریشانی و بدبختی، ازان بخششِ بی شائبه آباد نمایند و، بدین شیوۀ مرضیه ببخشند صفا و شعف و لطف بهاری دلِ غمدیده و رخسارۀ مانند خزان را.

یا علی(ک) عشق تو آغشته به آب و گِلِ ما، مهر تو هر گز نرود از دلِ ما، ذِکر تو و نام تو شیرینی هر محفل ما، لطف خدا گر بشود شامل ما، کشتی زیبای نجات تو گذر می کند از ساحل ما، زان که تو در عالم انسانیت و مکتبِ اسلام، ز آزادی و از دانش و پرهیز، وفاداری و، حق جویی، و حق گویی و مردانگی عشق، شهیری، تو ظهیری، تو نصیری، تو مجیری، تو ز فرزانگی و قدرت و مردانگی و، عشق چه بی مثل و نظیری، تویی آن یاورِ پیغمبر اسلام(ص) که همواره در آغوش خطر زیسته، یک لحظه نلغزیده، ز هر جنگِ خطرناک نترسیده و همواره درخشیده، تویی دشمن سر سختِ ستمکاری و بی دینی و الحاد، تویی دشمن هر پستی و بیداد که انسانیت ببرد از آن رنج و تویی یارِ دل آگاهِ ضعیفان و فقیران و یتیمان جهان، زندگی سادۀ تو، طینت افتادۀ تو مظهر آن خصلت آزادۀ تو، ای که ز بُعدِ ادب و علم و، فداکاری و تقوی و عبادات خداوند و ز ابعاد دگر تالی و مانند نداری، چه غم انگیز و چه جانسوز بود فاجعۀ ماهِ عزیز رمضان، زان که درین ماهِ شریف رمضان، داخل محراب عبادت، به تو آن قاتل بدبخت شقی، تیغ زد و، فرق تو بشکافت، تو را کشت، تو را… خوب ترین مرد جهان را.Ÿ